Over waddenvogels en vogelwachters

'Tijd bestaat niet, enkel tij' luidt de ondertitel van de documentaire 'De vogelwachter' die Hans den Hartog maakte. Je hoeft alleen maar de trailer te zien en je begrijpt wat hij daarmee bedoelt. De film gaat over de vogelwachters op Terschelling, en over de natuur op het Waddeneiland. Binnenkort wordt ie vertoond op het Environmental Film Festival in Washington; eerder was ie te zien op het Wildlife Conservation Film Festival in New York.

De film is rustgevend. Zwermen vogels, Waddenzee en -strand, vogelwachters en heel veel natuur. "Ik ging op Terschelling een keer mee met een excursie naar de Boschplaat. Dat is een natuurreservaat op Terschelling. De boswachter die de excursie begeleidde, was vroeger vogelwachter. Ik raakte met hem in gesprek over het werk van vogelwachters. Ik was verkocht: daar wilde ik een film over maken!"

Hans nam contact op met Staatsbosbeheer en presenteerde zijn idee voor de film. Daar was men enthousiast. "Via de Vogelbescherming kreeg ik subsidie van het Prins Bernhard Cultuurfonds voor een derde van het benodigde bedrag. De gemeente Terschelling gaf ook een kleine subsidie en ik kreeg toestemming van Staatsbosbeheer om op de Boschplaat te filmen." Hans ging aan de slag. Hij wilde één broedseizoen filmen, dat duurt van april tot augustus. "Uiteindelijk filmde ik op drie locaties: de Boschplaat, Engelsmanplaat - dat is een zandplaat tussen Ameland en Schiermonnikoog - en op Rottumerplaat. Op Engelmansplaat staat een vogelwachtershuisje waarin ik mocht verblijven. Verder is er niets daar, alleen vogels en de zee. Heel indrukwekkend. Op Rottumerplaat komen ook alleen vogelwachters, het is verboden gebied voor anderen. Het voelde heel bijzonder dat ik er mocht filmen."

Vele uren film mondden uiteindelijk uit in een film van 68 minuten. De verkorte versie beleefde zijn première op Terschelling tijdens Oerol, het jaarlijkse theaterfestival op het eiland. Daar draaide hij gedurende heel het festival in een doorlopende voorstelling. "Later toonde de Vara de compilatie en stuurde ik hem in naar verscheidene filmfestivals. Een aantal festivals had interesse, waaronder het Wildlife Conservation Festival in New York. Dat is natuurlijk helemaal super, mijn film in de Big Apple! Geld voor vliegtickets stelde het festival niet beschikbaar, dus daar moest ik wat op verzinnen. Uiteindelijk kwam ik in contact met diegene die de films aan boord bij de KLM boekt. Daar wordt De Vogelwachter nu gedraaid op vluchten die langer dan zes uur duren. Leuk hè? En van die deal kon ik met mijn vriendin een retourtje New York boeken om bij de filmvertoning te zijn." Hij voegt eraan toe dat hij het wel vindt passen: een film over vogels kijken, terwijl je over de oceaan vliegt...

Naar aanleiding van deelname aan dit festival nam de Nederlandse ambassade in Washington contact op met Hans. Of zijn film in maart vertoond mag worden op het Environmental Film Festival in Washington. Daar hoefde Hans niet zo lang over na te denken!

Inmiddels is het tijd voor het volgende project: Old Passioned: een documentaire en koffietafelboek over actieve ouderen vol passie en levenslust. "Een portretfotograaf hier uit Leidsche Rijn, Arnaud Mooij, had het idee om senioren mooi te portretteren. Dit idee hebben we verder uitgewerkt en het is de bedoeling dat er een koffietafelboek komt met vijftig portretten van actieve ouderen, en een documentaire." Het gaat om mensen die ouder dan 65 zijn die nog actief zijn met hun werk, in het vrijwilligersleven of met een uit de hand gelopen hobby, zoals Hans het noemt. "Dat wat ze doen, moeten ze met volle overtuiging en passie doen, en anderen aanspreken. Voor de documentaire ga ik een aantal van die ouderen wat langere tijd volgen."

Het plan is er, en de zoektocht naar vijftig geschikte, actieve ouderen is volop gaande. "We willen mensen laten zien die een voorbeeld kunnen zijn voor anderen, ouderen en jongeren. Door actief te blijven verrijk je je leven en heb je meer voldoening, dat moeten 'onze' ouderen uitstralen. In 2020 zijn er 4,7 miljoen ouderen in Nederland. Wij zoeken een paar aansprekende en opmerkelijke voorbeelden."